Donald Trump, ABD mallarına uygulanan vergilere misilleme olarak Çin'e %34, Avrupa Birliği'ne ise %20 oranında karşılıklı gümrük vergileri uygulayacağını belirten bir poster astı. Çarşamba günü yaptığı açıklamada, ABD'ye yapılan tüm ithalata %10'luk bir temel gümrük vergisi ve ülkenin en büyük ticaret ortaklarından bazılarının vergilerini daha da artıracağını söyledi. Bu hamle, Trump'ın Beyaz Saray'a dönmesi halinde ticaret savaşlarını yeniden başlatacağının sinyalini veriyor.
Küresel Ticaret Düzeninde Sarsıntı
Trump'ın kapsamlı vergileri, dünyanın en büyük tüketici ekonomisi etrafında yeni engeller oluşturarak küresel düzeni şekillendiren on yıllardır devam eden ticaret serbestleşmesini tersine çevirecek. Ticaret ortaklarının, bisikletlerden şaraba kadar her şey için önemli ölçüde daha yüksek fiyatlara yol açabilecek kendi karşı önlemleriyle yanıt vermesi bekleniyor.
"Bağımsızlık Bildirgemiz"
Beyaz Saray Gül Bahçesi'nde düzenlenen bir etkinlikte konuşan Trump, "Bu bizim bağımsızlık bildirgemizdir" dedi. Trump, ABD'li işçilerin ve şirketlerin küresel ticaretten zarar gördüğü yönündeki uzun süredir devam eden şikayetlerini dile getirdi.
Belirsizlik ve Piyasalardaki Dalgalanma
Trump'ın açıklamaları, 1947'den beri yürürlükte olan ticaret düzenlemelerine güvenen finans piyasalarını ve işletmeleri sarstı. Yönetim, yeni tarifelerin Trump'ın açıklamasının hemen ardından yürürlüğe gireceğini söyledi ancak yürürlüğe girmesi için gereken resmi duyuruyu henüz yayınlamadı.
Otomobil İthalatına Ek Vergiler
Ancak yönetim, Trump'ın geçen hafta duyurduğu otomobil ithalatına yönelik ayrı bir tarife paketinin 3 Nisan'dan itibaren yürürlüğe gireceğini bildiren resmi bir duyuru yayınladı.
Çin'e Ağır Vergi Yükü
Trump, Çin'den yapılan tüm ithalata %20, çelik ve alüminyuma ise %25 oranında vergi koydu ve bu vergileri yaklaşık 150 milyar dolar değerindeki alt akış ürünlerine genişletti. Danışmanları, tarifelerin ABD'ye stratejik açıdan hayati önem taşıyan üretim kapasitelerini geri kazandıracağını söylüyor.
Ekonomik Riskler ve İş Dünyasının Endişeleri
Dış ekonomistler, tarifelerin küresel ekonomiyi yavaşlatabileceği, durgunluk riskini artırabileceği ve ortalama bir ABD ailesinin yaşam maliyetlerini binlerce dolar artırabileceği konusunda uyardı. İşletmeler, Trump'ın tehdit yağmurunun operasyonlarını planlamayı zorlaştırdığından şikayet etti.
Üretim Faaliyetlerinde Yavaşlama
Gümrük vergisi endişeleri halihazırda dünya genelinde üretim faaliyetlerini yavaşlatırken, tüketicilerin fiyatlar artmadan önce alışverişe yönelmesiyle otomobil ve diğer ithal ürünlerin satışları da arttı.
Piyasalarda Dalgalanma
Yatırımcılar Trump'ın açıklamasını beklerken finans piyasaları dalgalıydı. ABD hisseleri Şubat ayından bu yana yaklaşık 5 trilyon dolar değer kaybetti.